รู้ไหม…แค่ปรับลมหายใจให้สมดุล
เป็นการเปิดประตูสู่การชะลอวัย
สร้างความสงบ ฝึกสติ เพื่อสุขภาพจิตที่ดีขึ้น
ในทุกๆ 1 นาทีเราทุกคนหายใจ ประมาณ 12 ถึง 20 ครั้ง ลมหายใจสำคัญกับเราทุกคนใช่ไหมล่ะคะ เพราะถ้าเราไม่หายใจ เราก็ไม่สามารถมีชีวิตอยู่บนโลกใบนี้ได้ แล้วทุกคนเคยนั่งสมาธิหรือฝึกลมหายใจเข้า-ออกกันบ้างไหมคะ ทุกคนรู้ไหมว่าการฝึกหายใจไม่ได้ทำให้เราสงบ มีสติหรือมีสมาธิเพียงเท่านั้น แต่ยังเป็นกุญแจสำคัญในการปรับสมดุลร่างกายและจิตใจเพื่อให้มีสุขภาพจิตและสุขภาพกายที่ดีอีกด้วย
หลายคนอาจจะคิดว่าการฝึกลมหายใจเป็นสิ่งที่ยากและต้องใช้เวลานาน จึงไม่อยากทำใช่ไหมล่ะคะแต่ในความเป็นจริง รู้ไหมคะ การฝึกลมหายใจใช้เวลาแค่แป๊บเดียว แต่ทำเป็นประจำทุกวัน ก็สามารถช่วยฟื้นฟูสุขภาพจิตและทำให้ร่างกายแข็งแรงได้แล้วค่ะ
มีงานวิจัยหลายชิ้นพบว่าการฝึกหายใจสามารถช่วยในเรื่องสุขภาพกายและสุขภาพใจได้หลายอย่าง เช่น เป็นการชะลอวัย ลดความเครียด ควบคุมอารมณ์และจิตใจ ความดันเลือดต่ำลง หัวใจเต้นถูกจังหวะ ปอดแข็งแรง ฯลฯ
หลายคนอาจจะคิดว่าการกำหนดลมหายใจ ทำสมาธิเป็นเรื่องของพระพุทธศาสนา แต่แท้จริงแล้ว การฝึกลมหายใจได้รับการยอมรับทางวิทยาศาสตร์และเห็นผลเมื่อนำไปปฏิบัติจริง
วันนี้ Mental Life by Chanisara จะชวนทุกคนมาค้นหาข้อดีของการฝึกลมหายใจเพื่อฟื้นฟูสภาพจิตใจและทำให้ร่างกายแข็งแรงกันค่ะ
การฝึกลมหายใจ โดยการเล่นโยคะทำให้หน้าเด็ก
ทุกคนรู้ไหมว่าการเล่นโยคะ ถือเป็นการฝึกลมหายใจอีกแบบหนึ่งด้วยนะ และปัจจุบันการเล่นโยคะ ถือเป็นที่นิยมเป็นอย่างมาก และเป็นหนึ่งในวิธีที่จะฝึกลมหายใจและสร้างประโยชน์ทางด้านอื่นๆ ให้กับตัวเรามากมาย รวมถึงสามารถปรับเปลี่ยนทัศนคติหรือความคิดของเราได้ ซึ่งมีผลการวิจัยเกี่ยวกับการเล่นโยคะเพื่อฝึกลมหายใจและสมาธิโดยเฉพาะ ซึ่งถูกตีพิมพ์ลงบนวารสาร Future Science OA พบว่า การเล่นโยคะจะทำให้ สารที่ต้านอนุมูลอิสระในร่างกายสูงขึ้น ซึ่งการมีสารต้านอนุมูลอิสระมากจะช่วยให้เซลล์ในร่างกายแก่ช้าลง และยีนที่ยืดอายุเซลล์ทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น รวมถึง ทำให้เกิดการอักเสบในร่างกายต่ำลง เพราะหากมีการอักเสบก็จะทำให้แก่เร็ว สิ่งที่กล่าวมาข้างต้นจึงสะท้อนให้เห็นว่าทำไมการฝึกหายใจด้วยการเล่นโยคะ ถึงทำให้หน้าดูเด็กลงได้นั่นเองค่ะ
การฝึกลมหายใจลดความเครียด ทำให้มีสติ สะกดอารมณ์และใจได้
ทุกคนรู้หรือไม่ว่าการฝึกหายใจ ลดความเครียด ความวิตกกังวล และทำให้ผ่อนคลายลงด้วย เพราะเวลาเราหายใจ ระบบประสาทพาราซิมพาเธติกจะถูกกระตุ้นทำให้ความเครียดของเราลดลง เราจะรู้สึกสงบ และมีสติ มีสมาธิ ในการใช้ชีวิตประจำวัน
รวมถึงมีงานวิจัยที่มีชื่อว่า “Brief structured respiration practices enhance mood and reduce physiological arousal” ของ Cell Reports Medicine ได้ระบุว่าการหายใจแบบ “Cyclic Sighing” หรือการหายใจออกยาวกว่าหายใจเข้า จะทำให้อารมณ์ดีขึ้นมีความสุขมากขึ้น และมีสติมากขึ้นอีกด้วยนะคะ
วิธีการทำคือ การหายใจเข้าสองครั้ง และหายใจออกยาว ๆ ทำซ้ำๆ เป็นเวลา 5 นาที โดยทำทุกวันติดต่อกัน 28 วัน จะทำให้มีประสิทธิภาพลดความเครียดได้ รวมถึงทุกคนรู้หรือไม่ว่า การฝึกลมหายใจลดอาการซึมเศร้าได้อีกด้วยนะ
การฝึกลมหายใจทำให้หัวใจเต้นสม่ำเสมอ
อวัยวะที่สำคัญที่สุดในร่างกายที่หยุดทำงานไม่ได้คือหัวใจใช่ไหมคะ แล้วการหายใจกับหัวใจเกี่ยวข้องกันยังไงนะ เพราะสมองส่วนที่ควบคุมการหายใจกับส่วนที่ควบคุมอัตราการเต้นของหัวใจเป็นส่วนเดียวกัน ทำให้ต้องทำงานเกี่ยวข้องกันตลอดเวลา เพื่อให้เราได้รับออกซิเจนเพียงพอ
เพราะ เวลาเราเครียด จะทำให้หัวใจเต้นเร็วและความดันสูงขึ้น ซึ่งอาจจะส่งผลให้เป็นโรคหัวใจหรือหัวใจวายได้ ดังนั้นการฝึกหายใจจึงเป็นวิธีช่วยลดอัตราการเต้นของหัวใจให้อยู่ในภาวะปกตินั่นเองค่ะ
การฝึกลมหายใจทำให้ความดันเลือดต่ำลง
ไหนมีใครเป็นโรคความดันโลหิตสูงไหมคะ รู้ไหมว่าการฝึกหายใจช่วยลดความดันโลหิตสูงในระยะยาว โดยอ้างอิงจากงานวิจัยที่ชื่อว่า “Effect of breathing exercises on blood pressure and heart rate: A systematic review and meta-analysis” ซึ่งวิธีนี้ ไม่ต้องเสียเงินแพงๆ ปลอดภัย แต่ควรทำควบคู่ไปกับการกินยา โดยวิธีการที่หายใจแล้วลดความดันเลือดได้ดีที่สุด คือ การหายใจเข้าอย่างสม่ำเสมอ ซึ่งยืนยันข้อเท็จจริงได้จากงานวิจัยที่กล่าวมาข้างต้นนั่นเองค่ะ
การฝึกหายใจทำให้ปอดแข็งแรง
แล้วการฝึกหายใจอย่างถูกวิธี ช่วยให้ปอดแข็งแรงได้ยังไงนะ ต้องบอกก่อนว่า ในปอดของเรามีถุงลมประมาณ 480 ล้านถุง เลยทีเดียวนะคะ และถุงลมทำหน้าที่สำคัญคือ แลกเปลี่ยนก๊าซออกซิเจนเข้าสู่ร่างกาย และขับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ออกสู่ร่างกายค่ะ
ถุงลมจะทำหน้าที่หดและขยาย ตามการหายใจของเรา เมื่อเราหายใจลึกขึ้น ถุงลมในปอดจะทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น ทำให้ถุงลมขยายตัวได้อย่างเต็มที่
เราก็จะหายใจรับออกซิเจนเข้าไปในร่างกายได้มากขึ้น และปอดของเราก็จะแข็งแรงมากยิ่งขึ้นค่ะ
การหายใจอย่างถูกวิธีส่งผลดีต่อสุขภาพจิตและสุขภาพกายดังนั้นเรามาฝึกหายใจกันนะค
Source
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36630953/
https://www.healthline.com/health/alveoli-function
