เจาะลึกการทำงานของสมองและร่างกาย
ตอนชนะ = รู้สึกแฮปปี้
อนแพ้ = รู้สึกเศร้าใจ
ช่วงเทศกาลฟุตบอลโลก หลายๆ บ้านคงนั่งเชียร์บอลกันอยู่ เพราะฟุตบอลถือเป็นกีฬาอันดับต้นๆ ที่ได้รับความนิยมมากที่สุดในโลก นั่นแสดงว่ามีผู้คนนับล้านที่รู้สึกดีใจ เสียใจ โกรธ และมีความสุขไปพร้อมๆ กันทั่วโลกเมื่อรับชมการแข่งขัน แต่เคยสงสัยกันไหมว่า ทำไมหลายคนถึงอินกับฟุตบอลได้ขนาดนั้นนะ?
เคยสังเกตไหมว่า เวลาเรานั่งดูบอลบางครั้งจะรู้สึกเหนื่อย กดดัน เหงื่อแตก เหมือนลงไปแข่งเอง ถ้าชนะก็ดีใจกระโดดตัวลอย รู้สึกมีความสุขสุดๆ ทั้งๆ ที่เราก็แค่นั่งชมจากหน้าจอทีวี ไม่ได้ลงไปสัมผัสสนามจริงแม้แต่วินาทีเดียว
นั่นเป็นเพราะเวลาที่เราดูฟุตบอล เราจะเกิดความรู้สึกอินจนรู้สึกเหมือนเป็นส่วนหนึ่งของทีม ส่งผลให้สารเคมีในสมองหลั่งออกมา ไม่ว่าจะเป็นโดปามีน (Dopamine) ที่เกี่ยวข้องกับความรู้สึกพึงพอใจและแรงจูงใจ หรือฮอร์โมนคอร์ติซอล (Cortisol) ที่หลั่งออกมาเมื่อเกิดความเครียด จึงทำให้แฟนบอลทั้งหลายรู้สึกตื่นเต้น ดีใจ เครียด หรือผิดหวังไปกับผลการแข่งขันได้นั่นเองค่ะ
วันนี้ Mental Life by Chanisara จะพาทุกคนไปหาคำตอบและทำความเข้าใจเกี่ยวกับปฏิกิริยาในร่างกายที่ตอบสนองเมื่อทีมโปรดของเราชนะหรือแพ้กันค่ะ ว่าทำไมเราถึงแฮปปี้สุดๆ เมื่อทีมชนะ และเศร้าดิ่งเมื่อทีมแพ้ ตามไปดูกันเลยค่ะ
เวลาดูบอลทำไมหลายคนถึงรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของทีม
ทั้งๆ ที่เราไม่ได้ลงไปแข่งด้วยนะ เดวิด อีเซลล์ นักจิตวิทยาผู้เชี่ยวชาญได้กล่าวว่ามีปรากฏการณ์ทางจิตวิทยาบอกไว้ว่า การที่เรารู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของทีม เป็นเพราะมนุษย์เราอาจจะมีเซลล์ที่ชื่อว่า Mirror Neurons หรือเซลล์ประสาทกระจก เซลล์นี้จะช่วยให้เราเข้าใจมุมมองความรู้สึกของคนอื่น เหมือนเราได้ไปลงแข่งกับเขาด้วย ทั้งๆ ที่เราแค่นั่งดูอยู่บ้าน เหมือนสมองจำลองเหตุการณ์นั้นอยู่ เวลานักฟุตบอลทีมโปรดของเรายิงพลาด เราจึงมีความรู้สึกร่วมเหมือนเรายิงพลาดเอง
ความเครียดของคนดูบอลอาจเทียบเท่ากับนักกีฬา
รู้ไหมว่าการที่แฟนบอลรู้สึกมีความวิตกกังวลกับผลการแข่งขัน ไม่ใช่เรื่องที่คิดไปเอง เพราะ Michael Grabowski ศาสตราจารย์ด้านการสื่อสารได้กล่าวว่ามีผลวิจัยหลายชิ้นที่บอกว่า แฟนฟุตบอลมีความวิตกกังวลเทียบเท่ากับตัวนักกีฬา ทั้งที่ไม่ได้ไปร่วมแข่งขันด้วย
เมื่อทีมที่เราเชียร์แข่งแพ้ สมองจะหลั่งคอร์ติซอล (Cortisol) ซึ่งเป็นฮอร์โมนที่ร่างกายปล่อยออกมาเมื่อเราเครียด ทำให้เรารู้สึกแย่ รู้สึกผิดหวัง หงุดหงิดเมื่อทีมที่เราเชียร์ไม่ชนะ รวมถึงจะทำให้สมองอาจหลั่งสารแห่งความสุขหรือเซโรโทนิน (Serotonin) ลดลง ซึ่งอาจจะทำให้ใครบางคนที่เป็นแฟนฟุตบอลรู้สึกเศร้าใจได้เลยทีเดียว
ทีมโปรดชนะจะมีความสุขเหมือนลงแข่งเอง
เมื่อทีมที่เชียร์กำลังจะได้รับชัยชนะ สมองจะหลั่งสารอะดรีนาลีน (Adrenaline) ออกมา สมองจะสั่งให้เกิดสภาวะตื่นตัว ทำให้คนที่ดูฟุตบอลรู้สึกมีความสุขเป็นอย่างมาก ซึ่งเราอาจจะตะโกน เสียงดังด้วยความดีใจ เมื่อทีมที่เราเชียร์ประกาศชัยชนะ
รวมถึงเวลาทีมโปรดที่เราเชียร์เล่นได้ดีสมองจะหลั่งโดปามีน (Dopamine) หรือสารแห่งความสุข สารนี้จะหลั่งออกมาเมื่อเรารู้สึกพึงพอใจ เราจะรู้สึกมีความสุข อิ่มเอมใจ เมื่อเรารู้สึกว่าทีมที่เราเชียร์ เล่นได้ดีหรือได้รับชัยชนะเช่นเดียวกัน
เพราะการเชียร์ฟุตบอลทีมโปรด สร้างทั้งความสุขและความเศร้าได้พร้อมกัน
ดังนั้นการที่เรามีอารมณ์ร่วมจึงไม่แปลก แต่ก็ควรรู้เท่าทันอารมณ์ของตนเอง
และคิดเสมอว่าให้การดูกีฬาเป็นการรับชมเพื่อความบันเทิง
ดื่มด่ำไปกับโมเมนต์ ณ ตอนนั้น ไม่ว่าทีมที่ชอบจะชนะหรือแพ้
Source
